Insect van de maand: mei 2020 
door: Annie Goverde

Scheefbloemwitje Pieris mannii

i78.Scheefbl.AnnieEen succesvolle nieuwkomer.

Toen ik vorig jaar zomer deze foto maakte in de achtertuin dacht ik aanvankelijk een klein koolwitje gefotografeerd te hebben. Maar al snel bleek dat het om een Scheefbloemwitje ging. Dat was een verrassing omdat ik eigenlijk niet verwachtte een nieuwe vlindersoort in mijn eigen achtertuin te zullen aantreffen!

Het scheefbloemwitje is aan een spectaculaire uitbreiding bezig. In 2008 was de soort net aan de noordkant van de Alpen aanwezig, maar breidde zich daarna sterk uit. Jaarlijks schoof het verspreidingsgebied zo’n honderd kilometer noordwaarts.

Blijkbaar is het scheefbloemwitje een goede zwerver. Dat de uitbreiding zo snel kon gaan, heeft ook te maken met het feit dat de vlinder vier tot vijf generaties per jaar heeft, en dat zijn waardplanten wijdverbreid zijn. Scheefbloem is, zoals de naam al verklapt, een van de waardplanten en staat regelmatig in tuinen in het stedelijk gebied. Ook Aubrieta, die in het Nederlands blauwkussen heet en die we regelmatig in (rots)tuintjes tegenkomen, wordt door de rupsen gegeten. Daarnaast kunnen de rupsen groot worden op bijvoorbeeld wilde rucola en grote zandkool. In 2015 is het scheefbloemwitje in Nederland gearriveerd. In de eerste jaren was de vlinder vooral in Limburg aanwezig, maar vanaf 2017 en vooral 2018 ging het hard en vestigde de soort zich in vrijwel het hele land.

De meeste meldingen komen uit het stedelijk gebied. Dit komt onder meer doordat de waardplanten veel in tuinen staan, maar ook de hogere temperatuur die in steden heerst, heeft ermee te maken. Omdat mensen vaak veel in hun eigen tuin op vlinders letten, is de trefkans daar nog groter. Je moet namelijk wel alert zijn op deze vlinder, want hij lijkt sterk op het zeer algemene klein koolwitje. Er zijn een aantal kenmerken waaraan je de twee soorten van elkaar kunt onderscheiden, maar zekerheid heb je alleen als al die kenmerken kloppen.

i78.1

 

 

Hele typische scheefbloemwitjes zijn dan makkelijk te herkennen, maar er zijn ook vlinders die zowel kenmerken van klein koolwitje als van scheefbloemwitje hebben. In dat geval heb je waarschijnlijk met een klein koolwitje te maken.

 

 

 

 

 

 

Tekst: Vlinderstichting
Foto met kenmerken: Vlinderstichting

Foto's: Annie Goverde